Anasayfa   Aileye Mektuplar   Ailede Çocuklara Davranış Eğitimi Verirken, Model Olmanın Önemi

Ailede Çocuklara Davranış Eğitimi Verirken, Model Olmanın Önemi

model_olma

Ana-baba, çocuklarını eğitirken öncelikle gelişim evrelerini bilmeli ve çocuklarının içinde bulunduğu gelişim dönemini tanımalıdır. Başka bir deyişle, çocuklarını tanıyarak işe başlamalıdır. Çünkü her çocuk biricik ve tek olmasına rağmen ortak yaş özellikleri sergilerler. Örneğin çocuklar 2 yaş civarında bir inatlaşma dönemi yaşarlar. Yaş döneminin olağan seyri ve geçici olduğunu bilmeniz yükünüzü hafifletecektir. Her dönemde olduğu gibi bu dönemde de ona model olarak isteklerini ve ihtiyaçlarını zıtlaşmadan anlatabilmeyi kendi davranışlarınızla örnekleyerek öğretebilirsiniz.

Anne ve babanın çocuklarına , “uygun olan davranışı” ya da neyin doğru neyin yanlış olduğunu öğretebilmeleri için, gerek kendi aralarında gerekse çocuklarına yönelttikleri davranışlarında dengeli, tutarlı ve kararlı olmaları gerekir.

Anne-babanın güvenli bir çocuğa sahip olabilmeleri için, önce kendilerine, sonra birbirlerine, ardından da çocuklarına güvenmeleri gerekir.

Anne-baba çocuğundan yaşı ve yeteneklerine uygun isteklerde bulunmalı, çocuğu hayal kırıklığına uğratacak, yaşının üstünde beklentiler içine girmemelidirler. Çocuğun ilgi ve yeteneği onun yönlendirilmesinde esas alınmalıdır.

Anne-baba öncelikle çocuğunu bağımsız bir birey olarak kabul eden, ona sevgi ile yaklaşan ve olumlu ilişki kurmaya çalışan kişiler olmalıdırlar. Bilinmelidir ki, sevgi temeline dayanan eğitim, sağlam ve başarılı eğitimdir.

Anne-baba, soyut düzeyde uyarı yerine, somut düzeyde eylemi temel almalıdır. Yani çocuğun davranış eğitiminde sözler değil davranışlar daha etkilidir. Örneğin “Yere çöp atma veya çevreni temiz tut” demek eğer kendimiz de sokağa çöp atıyorsak hiçbir anlam ifade etmez ve çocuk hem yere çöp atılabileceğini hem de tutarsız söylem/eylem ilişkisini öğrenir.

Anne- baba,çocuğunun kişiliğine saygı duyan,benlik saygısı yüksek,diğer insanlara da saygılı kişiler olmalıdır ki,çocuklarının benlik saygısı ve çevredekilere saygısı da yüksek olabilsin..anne-babalar kendi kendini yönetebilen bireyler yetiştirmek için gerekli psiko-sosyal ortamı hazırlamalıdırlar. Bunun için de aşırı koruyucu yaklaşımdan kaçınarak çocuğun kendi kendini yöneten bir birey olmasına fırsat vermelidirler. Sosyal ortamlarda kendini rahatça ve uygun şekilde ifade edebilmesi için ona örnek olmalıdırlar. Örneğin alışverişlerde “Buyurun, alır mısınız, verir misiniz?” gibi ifadeleri kullanarak öğretilmelidir. Okulda arkadaşlarına ismiyle fakat öğretmenlerine ….. öğretmenim şeklinde hitap edeceklerini “Bak ben de öğretmenine ….. Öğretmen diyorum çünkü o bizim arkadaşımız değil biz arkadaşlarımıza ismiyle hitap ediyoruz.” diyerek bunu uygulayın. Çünkü davranışlarınız ve uygulamalarınız onun için asıl dikkate alınacak olandır.

Kısacası, anne-baba, çocuğa sevgi veren, girişim yeteneğini ve özgüvenini kazanabilmesi için onu destekleyen ve örnek olan kişiler olmalıdırlar. Çocuğa yeterli düzeyde desteğin ve esnekliğin sağlandığı bir ortamda anne-babanın sağladığı disiplin ve eğitimin nitelikleri olumludur… Böyle bir esnek ortamda çocuk, cesaretli ve topluma uyumlu bir insan olarak yetişir. Yaşamını yapıcı çabalar üstüne kurmayı öğrenir.

İdeal anne-babayı tanıtmak zor olmakla beraber başarılı anne – babalar, çocuğun ihtiyaçlarını sezen, onlara uygun yanıtlar veren, aşırı hoşgörülü veya katı olmayıp, çocuğa karşı esnek bir yaklaşım içinde olan, davranışlarında belirli bir kararlılık ve devamlılık sağlayan, karşı çıkmadan önce her zaman çocuğunun isteklerini dinleyen anne-babalardır.

Bu çerçeveden bakınca anne-babaların asıl hedefi; iç denetim demek olan ahlak gelişimine ortam hazırlayan, çocuktaki sorumluluk duygusunu geliştiren, olayların sonuçlarıyla onları baş başa bırakan, onlara hak ve özgürlüklerinin sınırını öğreten, çocuklarını korkutmadan eğiten, çocuklarının kendini özgürce ifade etmesine olanak tanıyan bir eğitim tarzını benimsemek olmalıdır.

Psikolojik Danışma Ve Rehberlik Birimi
Dilek Uysal Ortakol

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*